Renowacja pomnika w Grzegorzach

grzegorze_pomnik

Wieś Grzegorze lokowana w 1437 r., pod nazwą Grogersdorf, na terenach już zasiedlonych przez prokuratora rastemborskiego Gerlacha Merza za zgodą wielkiego mistrza krzyżackiego Pawła von Russdorfa, na 30 włókach (łanach) na prawie chełmińskim, z obowiązkiem dwóch służb zbrojnych konnych.

W roku 1485 wieś zapisywana jako Grogersdorf, od początków XVI wieku nazwa wsi była zapisywana jako Gregersdorf lub Gregersdorf, wyjątkowo jako GregerBen (1651) czy Gregoaen (1663).

W 1710 r. wieś, podobnie jak większość terenu  Prus, nie ominęła straszliwa zaraza dżumy.

Wsi nie ominęła również zawierucha I wojny światowej. We wrześniu 1914 r. toczyły się zacięte boje o miasto Orzysz. W potyczce między oddziałami niemieckimi i rosyjskimi w okolicach Grzegorzy zginęło kilkunastu żołnierzy obu armii. Na dawnym cmentarzu wiejskim pochowanych jest w zbiorowej mogile 1 żołnierz niemiecki i 12 żołnierzy rosyjskich.

Pomnik w Grzegorzach został zbudowany w latach 20-tych XX w. w celu upamiętnienia poległych mieszkańców wsi w okresie 1 wojny światowej.  W chwili obecnej pomnik jest w opłakanym stanie. Po niedawnych oględzinach pomnika stwierdziliśmy, że pomnik ten został zbudowany na bazie wcześniejszego pomnika, prawdopodobnie zbudowanego w XIX w. i poświęconemu 400-stej rocznicy powstania wsi.

grzegorze1 grzegorze2 grzegorze3 grzegorze4

Otóż pierwotny pomnik jest w postaci głazu, na którym są obecnie częściowo widoczne, wyryte w głazie i pomalowane na czarno litery. Z uwagi na fragmentaryczne odkrycie, nie jesteśmy w stanie jednoznacznie odczytać inskrypcji. Wiosną tego roku nasze Stowarzyszenie podjęło działania mające na celu renowację pomnika. Odbyliśmy spotkanie z mieszkańcami wsi, którzy zainteresowali się ideą odnowienia pomnika. Za pośrednictwem Urzędu Miejskiego w Orzyszu, wystąpiliśmy również do GDDKiA w Olsztynie o zgodę na renowację pomnika, który znajduje się w pasie drogowym DK 16.

Uzyskaliśmy również decyzję Starosty Piskiego zezwalającą na zorganizowanie i zbiórkę funduszy na renowacje pomnika na terenie Powiatu Piskiego w dniach 25. 10. 2011 do 30. 05. 2012 r.

Renowacja pomnika polegałaby na uporządkowaniu terenu wokół pomnika, odsłonięciu inskrypcji na pierwotnym pomniku, uzupełnieniu ubytków kamiennych we wtórnym pomniku, wzmocnieniu starych fug betonowych, jak również wykonanie inwentaryzacji opisowo-fotograficznej. Prace renowacyjne planujemy wykonać wiosną przyszłego roku po uzyskaniu wszystkich uzgodnień oraz zebraniu funduszy na renowację.

 
Copyright © Remes
Design by : rygielpisz.eu.